Krakau in twee dagen

Als je me vraagt waar je met Polen moet beginnen, zeg ik altijd Krakau. De leukste dingen om te doen in Krakau liggen dicht bij elkaar, dus je ziet veel zonder te hoeven haasten, en de hele stad voelt als één lange wandeling door de geschiedenis. Is Krakau de moeite waard? Wat mij betreft ja. Hier is wat ik doe, in de volgorde waarin ik het weer zou doen, plus de dagtrips die bijblijven.

Het Hoofdmarktplein en de oude stad

Alles begint in de oude stad van Krakau. Het Hoofdmarktplein is een van de grootste middeleeuwse pleinen van Europa, en je merkt het zodra je de smalle straten achter je laat en het hele plein voor je opengaat. Duiven, bloemenkraampjes, paardenkoetsen en straatmuzikanten vullen het, en toch voelt het nooit benauwd.

In het midden staat de Lakenhal, een lang gebouw met arcades waar je barnsteen, houten doosjes en de gebruikelijke souvenirs kunt kopen. Op de hoek staat de Mariakerk met haar twee ongelijke torens. Elk uur speelt een trompettist een korte melodie vanuit de hogere toren, en die breekt midden in een noot af. Locals vertellen je het verhaal erachter, en het is de moeite waard om dat ter plekke te horen.

Loop in de vroege ochtend een rustige ronde voordat de tourgroepen komen, en kom ’s avonds terug als het plein verlicht is. Dezelfde plek, een totaal andere sfeer. Een groen park genaamd Planty omringt de oude stad en is een heerlijke manier om terug naar je hotel te lopen.

Wawel en de kathedraal

Tien minuten lopen ten zuiden van het plein kom je bij de Wawelheuvel, waar het Wawelkasteel en de kathedraal naast elkaar boven de Wisła liggen. Eeuwenlang was dit de zetel van de Poolse koningen, en in de kathedraal zijn er veel van gekroond en begraven. Het binnenplein kun je gratis op, maar elk onderdeel binnen heeft een eigen kaartje, dus bedenk vooraf wat je wilt zien.

Ik behandel Wawel als een halve dag, niet als een snelle fotostop. Loop over het binnenplein, bekijk de kathedraal en loop dan de heuvel af richting de rivier. Beneden vind je het standbeeld van de Waweldraak, die om de paar minuten echt vuur spuwt. Het is flauw, en ik vond het geweldig.

Kazimierz en de Schindlerfabriek

Kazimierz is mijn favoriete deel van Krakau. Eeuwenlang was het de Joodse wijk, en nu vind je in een paar straten synagoges, oude begraafplaatsen, kleine galerieën en een aantal van de beste cafés van de stad. Hier wordt Krakau wat relaxter en wat creatiever.

Loop richting Plac Nowy en probeer een zapiekanka, de lange open baguette-pizza waar elke student in de stad op lijkt te leven. ’s Avonds lopen de binnenplaatsen vol en worden de bars levendig.

Om de geschiedenis achter de wijk te begrijpen, bezoek je het museum in de fabriek van Oskar Schindler aan de overkant van de rivier. Het is een serieuze, goed gemaakte tentoonstelling over de stad tijdens de oorlog. Neem er de tijd voor. Ik plan er meestal een rustigere avond achteraan.

Wat je moet eten in Krakau

Je kunt niet weg zonder pierogi. Ik heb ze gehad met aardappel en kaas, met vlees en met seizoensfruit, en ik werd ze nooit beu. Voor een simpele, traditionele maaltijd kun je een melkbar proberen. Deze ouderwetse kantines zijn een groot deel van de lokale eetcultuur, en daar eet ik de meeste van mijn lunches.

Naast pierogi zoek je zurek, een zure roggesoep die vaak in een broodkom komt, en obwarzanek, het ringvormige brood dat uit straatkarretjes wordt verkocht. Sluit af met iets zoets in een van de cafés in de oude stad. Eten is de helft van de reden dat ik blijf terugkomen.

Dagtrip: de zoutmijn van Wieliczka

De zoutmijn van Wieliczka ligt vlak buiten de stad en staat op de UNESCO-werelderfgoedlijst. Je gaat via trappen naar beneden en loopt dan door tunnels, langs uitgehouwen figuren en ondergrondse meren naar een complete kapel met kroonluchters en beeldhouwwerken, allemaal uit zout gehouwen. De eerste keer dat ik de kapel zag, bleef ik een tijdje staan kijken.

Reken een paar uur en draag comfortabele schoenen, want je loopt veel en neemt veel trappen. Boek online een tijdslot, want het wordt druk.

Dagtrip: Auschwitz-Birkenau

Dit is het deel van de gids waar ik langzamer ga praten. Auschwitz-Birkenau ligt ongeveer anderhalf uur van Krakau, een gedenkplaats en museum op de plek waar meer dan een miljoen mensen zijn vermoord. Het is geen attractie en ik zou het ook niet zo noemen. Ik ben gegaan omdat ik denk dat het ertoe doet om het te zien en te herinneren.

Een paar praktische punten van mijn eigen bezoek. Boek vooraf via de officiële gedenkplaats, want bezoeken worden begeleid en een gids hoort er meestal bij. Kleed je eenvoudig, neem water mee en reken erop dat de rest van de dag stil zal zijn. Fotografeer het niet als een checklist en praat zachtjes. Veel mensen vertrekken in stilte, en dat voelt goed.

Als het te zwaar is voor jou of voor de mensen met wie je reist, is dat een prima reden om het over te slaan. Ga je wel, ga dan met respect. Ik zou het niet op dezelfde dag combineren met Wieliczka, want de sferen verschillen te veel.

Hoelang blijven en praktische tips

Ik raad drie dagen aan: één voor de oude stad en Wawel, één voor Kazimierz en het eten en één voor een dagtrip. Alles in het centrum is te belopen en trams en treinen doen de rest.

Polen gebruikt de zloty, niet de euro. Pinnen kan bijna overal in Krakau, maar ik heb toch altijd wat contant geld bij me voor markten en kleine keukens. Check de actuele wisselkoers voordat je gaat in plaats van te vertrouwen op een getal uit een blog.

Lente en vroege herfst zijn mijn favoriete seizoenen, met aangenaam weer en minder drukte dan midden in de zomer. Raak je verslaafd aan Krakau, dan hebben mijn gidsen over Polen meer steden en ideeën voor je volgende reis. Je kunt het ook combineren met een bezoek aan Tsjechië of Slowakije, die allebei vanaf hier makkelijk te bereiken zijn.